Barcelona: Khi phía trước vẫn là bầu trời

Thất bại cay đắng trước Inter Milan tại bán kết Champions League mùa này sẽ là “sợi dây kinh nghiệm” quý giá đối với tập thể trẻ trung mà HLV Hansi Flick đang gây dựng tại sân Nou Camp. Sau tất cả những gì đã thể hiện, các cules hoàn toàn có quyền mơ mộng về một tương lai xán lạn hơn nữa dành cho đội bóng xứ Catalonia.

Ngay cả những người lạc quan nhất cũng khó có thể tin rằng Barca sẽ chơi thành công đến như vậy trong mùa giải đầu tiên dưới sự dẫn dắt của tân HLV Hansi Flick. Thời điểm mùa Hè năm ngoái, khi nhà cầm quân người Đức cập bến Nou Camp, giới chuyên môn đã bày tỏ sự hoài nghi về việc “chất Đức quá đậm đặc” của vị chiến lược gia từng vô địch châu Âu cùng Bayern Munich sẽ nhanh chóng khiến đội bóng xứ Catalonia trở nên… hòa tan và đánh mất đi bản sắc quen thuộc của mình. Thế nhưng, mọi chuyện hoàn toàn ngược lại.

Hansi Flick không những đã biến Barca trở thành một tập thể thi đấu tràn đầy tính sáng tạo dựa trên lối chơi kiểm soát bóng truyền thống, mà còn nâng tầm cho đội bóng này bằng các giải pháp tinh chỉnh chiến thuật cực kỳ linh hoạt. Thay vì ưu tiên những trung vệ với thể cao lớn như Araujo hay Christensen, vị chiến lược người Đức đã chọn đặt niềm tin vào Pau Cubarsi - một phát hiện mới tại La Liga mùa này, bên cạnh việc hồi sinh một cầu thủ tưởng chừng như đã bước vào “ngõ cụt” của sự nghiệp là Inigo Martinez.

Sự hứng khởi là điều người hâm mộ dễ dàng cảm nhận được khi chứng kiến Barca của Flick tiếp cận trận đấu theo cái cách còn “cực đoan” hơn cả những gì từng diễn ra trong quá khứ. Đó là một hàng phòng ngự liên tục được đẩy cao lên đến vạch giữa sân với cặp trung vệ chơi bóng đúng nghĩa, thậm chí sẵn sàng tìm kiếm cơ hội chuyển đổi trạng thái từ những tình huống bóng mở mạo hiểm. Đương nhiên, một người Đức chắc chắn phải có những tính toán thực sự logic trước khi đưa ra quyết định cuối cùng.

Hơn hết, Flick hoàn toàn hiểu rõ ý nghĩa của việc cần thu hẹp phạm vi chơi bóng và không ngừng khiến đối thủ phải xoay sở trong những khoảng không chật chội. Một hệ thống “chủ động tấn công để phòng ngự” đã được thể hiện rõ nét qua những con số thống kê ấn tượng của Barca cả về cường độ cũng như tính hiệu quả trong các tình huống pressing và counter-pressing. Thay vì chờ đợi, Flick muốn các học trò của mình phải chủ động trong tất cả các giai đoạn của trận đấu, không chỉ là tấn công hay chuyển đổi trạng thái mà còn cả khi phòng ngự.  

Trên thực tế, một tập thể muốn chơi như vậy đòi hỏi sự đồng bộ trong cách thức vận hành phải được đảm bảo ở mức độ cao nhất, thay vì những cá nhân có ưu thế về mặt thể chất. Đó cũng chính là lý do vì sao Cubarsi, Inigo Martinez hay Eric Garcia được lựa chọn. Không phải những hậu vệ cao lớn hoặc quá nhanh nhẹn nhưng các cầu thủ này luôn cho thấy sự chính xác trong từng pha xử lý, khả năng “team work” mượt mà với hàng phòng ngự và tính nhạy bén trong suy nghĩ để đoán trước những chuyển động của đối phương.

Sự chắc chắn theo chiều ngang của hàng thủ với khoảng cách được duy trì trung bình 40 - 60 mét từ cầu môn đội nhà chính là tiền đề cho phép Barca có thể chơi với ba tiền vệ có thiên hướng xử lý kỹ thuật, bao gồm Pedri, De Jong và Olmo/Fermin Lopez. Trong hệ thống tưởng chừng như phải mang “tính Đức” của Flick, một pivot phòng ngự theo kiểu cổ điển đã không tồn tại. Điều này cho phép đội bóng chủ sân Nou Camp gần như tối ưu không gian luân chuyển bóng, liên tục mở ra những ý tưởng tấn công mới mẻ dành cho các mũi nhọn phía trên, đồng thời chấp nhận xử lý rủi ro trong khâu phòng ngự bằng khả năng xử lý theo cấu trúc đội hình. Công việc pressing không hề được chỉ định cho riêng ai, mà chính là nhiệm vụ của toàn đội. Bất kỳ cầu thủ nào cũng phải trở thành một mắt xích tham gia giành lại trái bóng cho đội nhà trước khi quay vòng các phương án tấn công phù hợp.

Mọi thứ đã vận hành hoàn hảo trong phần lớn thời gian của mùa giải 2024/25, với bằng chứng là việc Barca đánh bại Real Madrid nhiều lần một cách thuyết phục và chỉ để thua trước Inter Milan bởi những khoảnh khắc. Tất nhiên, bóng đá là như vậy và khi một CLB thất bại, người ta lại có nhiều lý do để tìm kiếm nguyên nhân từ những quyết định của HLV. Nhưng ngay cả khi lật ngược lại vấn đề bằng việc đặt ra một mệnh đề rằng đội bóng xứ Catalonia có thể chấp nhận chơi phòng ngự nhiều hơn trước Inter Milan thì đó cũng là một giả thiết mang nhiều tính phi lý. Hãy nhớ, bản sắc của Barca chưa bao giờ là phòng ngự.

Với một đội bóng được gây dựng để chơi tấn công kiểm soát, việc chấp nhận thay đổi hệ thống có lẽ không phải điều dễ dàng. Thực tế, các học trò của HLV Flick đã làm quá tốt công việc của mình trước khi để Inter đánh bại trong hiệp phụ, nhưng đó cũng là mặt trái của những tập thể vận hành dựa trên triết lý thuần túy. Barca dưới triều đại của Flick sẽ còn rất nhiều thời gian để hoàn thiện những ý tưởng của mình để sớm quay lại cuộc chơi ở trời Âu vào các mùa giải tiếp theo.

Đội bóng chủ sân Nou Camp vẫn còn đó một Lamine Yamal với tài năng xuất chúng hàng đầu thế giới, bên cạnh những cầu thủ trẻ đẳng cấp và khao khát chiến thắng như Rafinha, Pedri, Kounde, De Jong, Fermin Lopez, Pau Cubarsi… Ngoài ra, việc mất đi Robert Lewandowski trong trạng thái khỏe mạnh nhất cũng được xem là nguyên nhân khiến Barca gặp khó khăn trước Inter tại bán kết Champions League khi không thể đưa ra đội hình với một “số 9” đúng nghĩa.

Thất bại có phần cay đắng nhưng đối với Hansi Flick và các học trò, đây chắc chắn sẽ là một bài học vô cùng đắt giá. Chỉ cần tập thể Barca hiện tại tiếp tục vững bước trên con đường của mình, thì tương lai phía trước của đội bóng xứ Catalonia vẫn sẽ là bầu trời rộng mở hơn bao giờ hết.